Iran: Zes maanden na het begin van de crisis breidt AZG de zorg uit voor uitgesloten gemeenschappen
Teheran, 28/07/2026
Zes maanden na het uitbreken van de crisis in Iran ziet Artsen Zonder Grenzen (AZG) een ongeziene stijging in de vraag naar gezondheidszorg bij vluchtelingen, migranten en andere gemarginaliseerde groepen. Tussen januari en juni 2026 voerden de teams van AZG 84.615 medische consultaties uit, een stijging van 80 procent tegenover heel 2025. Daarnaast noteerde AZG een toename van 50 procent in het aantal consultaties voor mentale gezondheidsproblemen zoals posttraumatische stressstoornis (PTSS), depressie en angststoornissen. Die stijging wordt veroorzaakt door de groeiende noden en de beperkte toegang tot de openbare gezondheidszorg voor vluchtelingen, migranten en andere kwetsbare mensen.
“Tijdens periodes van geweld én tijdens het staakt-het-vuren hebben de gemeenschappen die wij ondersteunen vaak maar beperkte toegang tot zorg”, zegt Grigor Simonyan, hoofd van de missie van AZG in Iran. “Daarom hebben we onze medische en mentale gezondheidszorg dringend opgeschaald om aan de groeiende noden tegemoet te komen.”
“Het aantal consultaties piekte zowel tijdens periodes van intens geweld als tijdens het staakt-het-vuren, waardoor AZG zijn dienstverlening moest uitbreiden”, zegt Simonyan. “Terwijl gezondheidsdiensten zich tijdens conflicten vooral richten op spoed- en traumazorg, blijven zwangere vrouwen prenatale zorg nodig hebben en hebben ouderen zorg nodig voor chronische aandoeningen. Vooral de meest kwetsbare mensen ondervinden daarbij moeilijkheden om toegang te krijgen tot gezondheidszorg.”
Zorgverlening aangepast aan de escalatie van het geweld
Sinds het begin van het jaar staat het Iraanse gezondheidssysteem extra onder druk door herhaalde uitbarstingen van geweld. Daardoor komt de continuïteit van de eerstelijnszorg in het gedrang, vooral voor gemeenschappen die al moeilijk toegang hadden tot zorg. Tussen januari en juni 2026 had AZG vier projecten lopen in Iran, meer bepaald in Teheran, Mashhad en Kerman. In het zuiden van Teheran bood AZG eerstelijnszorg aan via zowel vaste als mobiele klinieken. De diensten omvatten medische consultaties, mentale gezondheidszorg en psychiatrische begeleiding, seksuele en reproductieve gezondheidszorg, en de diagnose en behandeling van hepatitis C.
In Mashhad, nabij de grens met Afghanistan, bleef AZG vluchtelingen en andere kwetsbare gemeenschappen ondersteunen via een vaste kliniek, mobiele klinieken en outreachactiviteiten in door de overheid opgelegde ontwenningscentra voor drugsgebruikers.
De teams boden medische en psychologische consultaties aan, opvolging van chronische aandoeningen, doorverwijzingen, gezondheidsvoorlichting binnen de gemeenschap en hepatitis C-zorg voor risicogroepen, waaronder mensen die drugs injecteren. Recent breidde AZG zijn activiteiten uit naar een centrum waar de meest kwetsbare mensen terechtkunnen voor medische en psychologische consultaties en doorverwijzingen.
In Kerman, in het zuidoosten van het land, opende AZG een nieuwe eerstelijnskliniek om de toegang tot gezondheidszorg voor vluchtelingen en migranten te verbeteren. De kliniek biedt een zorgpakket aan met algemene medische consultaties, seksuele en reproductieve gezondheidszorg, mentale gezondheidszorg en doorverwijzingen naar ziekenhuizen in de regio.
Meer toegang en betere paraatheid nodig
In februari ondertekende AZG een memorandum van overeenstemming met de Iraanse autoriteiten rond noodvoorbereiding en noodrespons, om indien nodig hulp te bieden bij noodsituaties.
Door de toenemende noden startte AZG eind april een tweede project in het zuidwesten van Teheran. Dat project richt zich op eerstelijnszorg voor de algemene bevolking. Terwijl spoed- en traumazorg werden opgevangen door het ministerie van Volksgezondheid en de Iraanse Rode Halve Maan, was er meer aandacht nodig voor eerstelijns- en gemeenschapsgerichte gezondheidszorg.
Als onderdeel van zijn noodrespons schonk AZG ook medische hulpmiddelen en noodkits aan de Iraanse Rode Halve Maan, waaronder kits voor ambulante zorg, pediatrische zorg, brandwondenzorg, spoedgevallendiensten en chirurgie.
Momenteel rondt AZG de evaluaties af voor een mogelijk vijfde project in Minab, in de provincie Hormozgan. Dat project zou zich richten op eerstelijns- en mentale gezondheidszorg. Daarnaast bespreekt AZG met de bevoegde autoriteiten in Teheran bijkomende mogelijkheden om de hulpverlening verder uit te breiden.
AZG blijft zich engageren om zijn hulpverlening aan te passen en op te schalen naargelang de medische noden evolueren, in nauwe samenwerking met de autoriteiten.
“Nu de gezondheidsnoden toenemen en steeds dringender worden, staan we klaar om onze activiteiten verder uit te breiden zodat kwetsbare mensen toegang blijven krijgen tot gratis en onafhankelijke zorg”, besluit Simonyan.